Wat is jouw eerste beweging als het contact met een cliënt kantelt?

Een gesprek dat vlot loopt, verandert soms van toon op een moment dat je niet had zien aankomen. In vier minuten ontdek je wat je dan automatisch doet, en wat die reactie je eigenlijk vertelt.

Gratis voor psychologen en therapeuten. Geen spam. Wel je verslag, direct in je inbox.

Het gesprek loopt goed. Je cliënt vertelt, jij volgt, er zit schot in. En dan, op een moment dat je niet had zien aankomen, verandert er iets. Ze wordt stiller, of net sneller. Ze buigt af naar iets anders, of geeft een antwoord dat wel klopt maar dat je niet helemaal gelooft.

Wat er dan gebeurt, gebeurt niet alleen bij haar. Het gebeurt ook bij jou. Je merkt dat je een beetje wegtrekt. Of dat je net harder gaat werken dan zij. Je hoort jezelf iets geruststellends zeggen dat je eigenlijk niet had willen zeggen.

Die reactie is geen toeval en ook geen fout. Het is een patroon dat je waarschijnlijk al jaren gebruikt, alleen nooit eerder hardop benoemd hebt.

Ontdek je eerste beweging

Wat je krijgt

De quiz bestaat uit herkenbare situaties uit de praktijk, geen abstracte stellingen. Op basis van je antwoorden krijg je een persoonlijk verslag met:

  • je eerste beweging: de reactie die je automatisch inzet als het contact verschuift
  • wat die beweging voor jou doet, en waarom ze zich op het moment zelf vaak goed voelt
  • waar diezelfde beweging je in de weg zit, en bij welke cliënten dat het snelst gebeurt
  • een eerste concrete bijstelling om in je volgende sessie mee te testen

Je weet niet alleen wat je doet als het kantelt, maar ook waarom

Wie zijn wij?

Wij zijn Sara en Charline van De Praktijk. We werken vanuit het Dynamisch Maturatie Model van Patricia Crittenden, waarin gedrag nooit het probleem is, maar altijd een strategie.

Ook jouw reactie op een kantelend gesprek is een strategie, en dus te herkennen, te begrijpen en bij te stellen.

Volgen jullie ons al op instagram?

De Praktijk - Hechting als strategie

👫Voor psychologen die vastlopen op complexe casussen
👀 Hechting helpt je anders kijken naar gedrag
✍️ Tools - Training - Intervisie
👇 Start hier

Achteraf zie je het meestal wel. Bij het verslag, of 's avonds in de auto. Dat hij beleefder werd toen je doorvroeg. Dat zij na één vraag in drie periodes tegelijk zat.
In het gesprek zelf is dat veel moeilijker. Je luistert, je stemt af, je bewaakt het tempo, en dan is het moment al voorbij.
Woensdag 11 november start onze reeks van vijf online masterclasses. De eerste gaat precies daarover: gedrag lezen terwijl het zich afspeelt, vanuit het DMM van Crittenden. Wat doet iemand op het moment dat het moeilijk wordt, en wat vertelt dat je over de strategie erachter?
Daarna volgen afstemmen op wat je ziet (23/11), duidelijk blijven zonder het contact te verliezen (3/12), de cliënt die je elke keer anders treft (10/12) en je eigen kader als blinde vlek (14/12). Je volgt ze als reeks of los, met replay.
Reageer MASTERCLASS en we sturen je de link in je DM.
Een dossier noteert wat er gebeurd is. Het noteert nooit wie er niet was.
De avond waarop niemand vroeg hoe het ging. Het verdriet waar niemand bij stilstond. Dat zijn geen gebeurtenissen, het zijn afwezigheden. En vanuit het DMM van Crittenden bepalen net die afwezigheden of gevaar uitgroeit tot trauma.
Gevaar hoort bij elk leven. Wat het verschil maakt, is wat er toen beschikbaar was: iemand die beschermde, iemand die troostte, iemand die hielp begrijpen wat er gebeurde. Was dat er niet, dan zie je jaren later een cliënt die alles feitelijk vertelt en niets voelt. Of een cliënt die overspoeld wordt en haar verhaal niet op een rij krijgt. Het ziet er tegengesteld uit, maar in beide gevallen werken denken en voelen niet meer samen.
Daarover schreven we deze week een blog: Trauma is geen gebeurtenis. Je vindt hem via de link in onze bio.
En wil je oefenen om dat te herkennen terwijl het gesprek loopt? Woensdag 11 november start onze reeks van vijf online masterclasses, met als eerste sessie gedrag lezen terwijl het zich afspeelt. Je volgt ze als reeks of los, met replay.
Reageer MASTERCLASS en we sturen je de link in je DM.
"Het was echt niet zo erg."
Je hoort die zin vaak, net na iets wat wel zwaar klinkt. En je merkt dat je zelf begint te twijfelen: hoe ernstig moet je dit nemen? Is dit trauma, of niet?
Vanuit het DMM van Crittenden is dat niet de vraag die je het meest helpt. Gevaar en trauma zijn niet hetzelfde. Gevaar zit in elk leven. Of het blijft plakken, hangt af van wat er toen beschikbaar was: iemand die beschermde, iemand die troostte, iemand die hielp begrijpen wat er gebeurde.
Dat antwoord staat zelden in het dossier. Je hoort het in hoe iemand vertelt. Strak en feitelijk, alsof het over een ander gaat. Of overspoeld, met een verhaal dat telkens uit elkaar valt.
Dat herkennen terwijl het gesprek loopt, is waar onze nieuwe masterclassreeks mee start. Vijf online masterclasses op 11/11, 23/11, 3/12, 10/12 en 14/12. Je volgt ze als reeks of los, met replay. De eerste gaat over gedrag lezen terwijl het zich afspeelt.
Reageer MASTERCLASS en we sturen je de link in je DM.
Mensen vonden haar sterk omdat ze zo vlot over het geweld kon vertellen. Dus werd sterk zijn haar masker, en later wie ze was.
Dat beschrijft Myrthe van Gestel in 'De enge man in de bosjes', een boek over seksueel geweld en victim blaming dat ik in één adem heb uitgelezen. Vanuit het DMM herken ik er een A-strategie in: het gevoel wegzetten en de verantwoordelijkheid bij jezelf leggen, omdat dat draaglijker is dan voelen hoe machteloos je was. Tot het lichaam bevriest of meegaat, en er vooral schaamte overblijft.
Voor ons als therapeuten zit daar een ongemakkelijke vraag in. De cliënt die rustig en helder over geweld vertelt, noemen we snel sterk. Wat belonen we dan precies?
Ze komt al een tijd. Het loopt goed. Ze werkt mee, ze denkt mee, ze doet wat jullie afspreken. En dan zegt ze halfweg een gesprek, tussen twee andere dingen door, één zin over hoe het thuis vroeger was. Vlak, zonder nadruk, en ze gaat meteen verder over iets anders. Jij zit daar en je weet niet goed of je net iets gehoord hebt of niet.
Vraag je het na, dan viel het mee. Anderen hebben het veel zwaarder gehad.
Daarover gaat de nieuwe aflevering van De Praktijk Praat over Hechting. Aflevering 13 is het eerste deel van een tweeluik over trauma. Dat woord wordt ondertussen zo breed gebruikt dat het je weinig zegt op het moment dat je het echt nodig hebt. Wij maken het kader opnieuw scherp vanuit het DMM van Crittenden.
In deel één hoor je:
- waarom gevaar en trauma niet hetzelfde zijn
- wat het verschil bepaalt tussen gevaar dat voorbijgaat en gevaar dat blijft
- waarom je dat verschil niet terugvindt in het dossier, ook niet als dat dossier dik is
We vertellen er allebei iets persoonlijks bij. Sara over haar jaren in de bijzondere jeugdzorg, Charline over het verschil tussen werken in Mostar, in de gevangenis en in haar privépraktijk.
Over twee weken volgt deel twee: hoe je het hoort in een gesprek, en wat je er dan mee doet.
De link naar de podcast in bio
Een gezond systeem beoordeelt per relatie. Het schat in wie er tegenover staat, wat daar mogelijk is en wat je daar beter niet probeert. In het DMM heten dat relatiespecifieke werkmodellen. Ze laten je toe om bij de ene persoon iets te vragen wat je bij de andere niet zou durven, zonder erover na te denken.
Dat systeem kan enger worden. Iemand stopt dan met per relatie inschatten en maakt nog één inschatting, die ze overal toepast. Dezelfde afstand bij haar zus, bij de huisarts, op het werk en bij jou, terwijl die vier relaties heel verschillende dingen zouden toelaten.
Dat gebeurt niet omdat iemand het onderscheiden verleerd is. Het gebeurt omdat onderscheiden te duur geworden is. Elke keer opnieuw inschatten kost aandacht, en aandacht is precies wat je niet hebt wanneer je systeem al bezig is met overleven. Dus kies je de goedkoopste optie: ervan uitgaan dat iedereen hetzelfde is, en je daarop instellen.
Zolang het gevaar aanhoudt, is dat een uitstekende oplossing. Alleen blijft ze bestaan wanneer het gevaar weg is.
Voor jou is dat bruikbaarder dan de vraag of er ooit iets ergs gebeurd is. Dat verengen zie je namelijk in het heden, in je eigen gesprekken, in hoe die persoon ook jou inschat. En het opent een tweede vraag naast waar het patroon opduikt: waar duikt het níét op?
Stuur dit door naar een collega bij wie er nu iemand door je hoofd gaat.
Vijf avonden. Vijf vraagstukken uit jouw praktijk.
Er zijn sessies die je achteraf perfect kan uitleggen. Je weet waar het gesprek kantelde en wat je anders had kunnen zeggen. Alleen wist je dat een uur eerder nog niet.
Over dat uur gaat onze nieuwe reeks masterclasses "Kijk naar hechting als strategie". Elke avond nemen we één vraagstuk:
Avond 1. Gedrag lezen terwijl het zich afspeelt.
Avond 2. Afstemmen op wat je ziet, in taal, tempo en timing.
Avond 3. Duidelijk blijven zonder het contact te verliezen, bij no-shows, afhankelijkheid en testmomenten.
Avond 4. De cliënt die je elke keer anders treft.
Avond 5. Je eigen kader als blinde vlek.
We werken vanuit het Dynamisch Maturatie Model van Patricia Crittenden en volgen twee cliënten doorheen hun traject, Andy en Chantal. De vraag is telkens dezelfde: wat probeert dit gedrag te regelen, en wat vraagt dat van jou op dat moment?
Live online, telkens om [uur], vanaf [datum]. Voor psychologen en therapeuten die met volwassenen werken. Elke masterclass staat op zichzelf, samen vormen ze één lijn.
Schrijf je in via de link in bio
Een gezonde grens creëert gecontroleerde kwetsbaarheid.
Voor veel hulpverleners staat dat haaks op hoe ze het geleerd hebben. Een grens voelt als iets wegnemen. Als minder beschikbaar zijn.
In de praktijk werkt het omgekeerd. Een grens is wat het gesprek draagbaar maakt.
Denk aan de cliënt die tussen de sessies door berichten stuurt. Je kan meegaan en antwoorden. Het voelt zorgzaam, en op korte termijn geeft het rust. Alleen, de volgende keer komt het bericht sneller, en de lading erin is groter.
Wat er gebeurt, is dat de kwetsbaarheid geen vorm heeft. Ze loopt de week in, zonder plek, zonder einde, zonder dat iemand ze samen kan ordenen.
Een kader geeft die vorm terug. Niet, ik ben er niet voor jou. Wel, hier is de plek waar we dit doen, en die plek blijft betrouwbaar.
Een bruikbare grenszin bestaat altijd uit twee delen. Ik blijf aanwezig, en ik houd het kader vast. "Ik lees je berichten niet tussendoor, en ik zet dit meteen bovenaan voor donderdag." Dat is geen afwijzing. Dat is een afspraak over waar het wel terechtkomt.
Cliënten reageren daar zelden meteen dankbaar op. Vaak volgt er eerst protest, of een test. Dat hoort erbij. Wat je daarna ziet, is meestal rustiger dan wat ervoor kwam.
Want een grens neemt de kwetsbaarheid niet weg. Ze maakt ze doseerbaar, en dus mogelijk.
Welke grens in jouw praktijk kostte het meest om vast te houden, en bleek achteraf het meest te helpen.
#hechtingalsstrategie #DMM #klinischepsychologie #psychotherapiebe #hechting #depraktijkingelmunster #grenzen
Laatste kans om erbij te zijn.
Morgen om 20u geven we het laatste webinar van dit najaar: één cliënt, van eerste indruk tot patroon, helemaal uitgeplozen.
Reageer met WEBINAR en je krijgt de link meteen in je DM.

Je opent een dringende mail en weet meteen: dit verplaats ik wel, dit niet. Een avondbericht laat je liggen tot morgen, zonder dat het aan je knaagt. En die extra vraag aan het einde van een sessie? Daar heb je één rustige zin voor, klaar om te gebruiken.

Scroll naar boven
De Praktijk Ingelmunster

Schrijf je in voor onze maandelijkse nieuwsbrief

  • En blijf up to date over ons aanbod
  • Ontvang onze tips en tricks